چچ

مبارزه با پولشویی و تامین مالی تروریسم

بانک اقتصادنوین به منظور مبارزه با پولشویی، پایش و همچنین ایجاد امنیت در ارائه خدمات بانکی و اطلاع‌‏‏رسانی به مشتریان (خصوصا فعالان اقتصادی) و جلوگیری از تامین مالی تروریسم و همچنین فراهم آوردن تمهیدات لازم برای اجرای قانون مبارزه با پولشویی (مصوب دوم بهمن ماه 1386 مجلس شورای اسلامی) و آیین‌نامه‌های اجرایی قانون مبارزه با پولشویی (مصوب دوم بهمن ماه 1386مجلس شورای اسلامی) و تصویب‌نامه شماره 181434/ ت 43182 ک مورخ 1388/09/14 هیئت وزیران عضو کارگروه تصویب آیین‌نامه‌های مربوط به قانون مبارزه با پولشویی، نیروهای خود را بسیج نموده است.

امید است با تلاش‌های کلیه همکاران دلسوز و توانمند مستقر در شعب و دیگر ادارات ستاد، این بانک به جایگاه برتر در زمینه رعایت قوانین و دستورالعمل‌های مربوطه در صحنه بین‌الملل دست یابد.

تاریخچه اصطلاح پولشویی

نخستین بار فردی به نام آل‌کاپون گروهی مخفی را که هر یک متخلف حرفه‌ای بودند به نام آل‌کاپون‌ها تشکیل داد. این گروه اقدام به اخاذی و زورگیری از مردم می‌نمودند و برای پنهان سازی شیوه عمل و جرم خود، رختشوی خانه‌ای را راه‌اندازی کردند و وانمود می‌کردند درآمد خویش را از طریق کار کردن در این رختشوی خانه به دست می‌آورند. بدین شکل بود که اصطلاح پولشویی به وجود آمد.

پولشویی چیست؟

پولشویی فرآیند پیچیده‌ای است که طی آن جنایتکاران و صاحبان دارائی‌های غیر قانونی، عواید حاصل از عملیات مجرمانه را با هدف پنهان کردن منشاء مجرمانه آن تغییر چهره داده و این تصور را ایجاد می‌کنند که پولی را که خرج می‌کنند در واقع متعلق به خود آنها بوده و از راه قانونی به دست آمده است. می‌توان گفت پولشویی تبدیل، مبادله یا انتقال عوایدی به منظور پنهان کردن منشأ غیر قانونی آن با علم به این که به طور مستقیم یا غیر مستقیم ناشی از ارتکاب جرم بوده یا کمک به مرتکب به نحوی که وی مشمول آثار و تبعات قانونی ارتکاب آن جرم نگردد.

انواع پول‌های نامشروع

  • قاچاق انسان
  • قاچاق اسلحه
  • سرقت
  • فعالیت‌های مفسدانه
  • تروریسم
  • قاچاق مواد مخدر
  • فرار مالیاتی

اهداف پولشویی

  1. فراراز تعقیب: مجرمان و سازمان‌های جنایی می‌کوشند تا برای فرار از مجریان قانون، عواید حاصل از اعمال مجرمانه خود را با ادغام در پول تمیز، مشروع و قانونی جلوه دهند و در صورت موفقیت در این امر، راه تعقیب آنان مسدود خواهد شد.
  2. فرار از مجازات: در صورت عدم شناسایی مجرم مجازاتی در کار نبوده و بدیهی است تکرار جرم نیز بیشتراز پیش خواهد بود.
  3. فرار از مالیات: در بسیاری از کشورها مالیات گریزی و پولشویی توام با یکدیگر وجود دارند و پولشویی یک راهکار موثر برای فرار از پرداخت مالیات است.
  4. فرار از مصادره اموال: اکثریت کشورها در صورت کشف جرم پولشویی، مصادره و توقیف اموال حاصل از جرم را جز مجازات در نظر گرفته‌اند، بنابراین نجات دارایی‌ها و ثروث کثیف از ترس مصادره، هدف پولشویان است.

مشاغل در معرض پولشویی

(هر شغلی که با پول نقد سر و کار دارد)

  1. سیستم بانکی موازی (حواله)
  2. بازار سهام بی نام
  3. شرکت‌های بیمه
  4. صرافی‌ها
  5. عرضه کنندگان کالاهای گران قیمت (عتیقه فروشی‌ها)
  6. جواهرفروشی
  7. آژانس‌های هوایی و شرکت‌های حمل و نقل
  8. شرکت‌های ساختمانی (سرمایه‌گذاری مسکن و ...)
  9. بنگاه‌های اتومبیل

اثرات مخرب پولشویی بر اقتصاد

پولشویی به علت جهانی ‌شدن اقتصاد و توسعه روابط فرهنگی، اثرات مخربی برای جوامع بشری به همراه داشته است. اگر چه پدیده مذکور، در اغلب کشورها امکان بروز و ظهور دارد، اما تاثیر آن بر کشورهای در حال توسعه به علت وجود بازارهای مالی کوچک، مخرب‏‏تر است و ثبات اقتصادی و سیاسی آنها را در معرض آسیب جدی قرار می‌دهد.

  • به خطر افتادن ریسک شهرت کشور و موسسات مالی
  • افزایش نقدینگی و تورم
  • استفاده از بخش عمده پول کثیف برای سرمایه‌گذاری و ساماندهی جرایم جدید
  • اشتباهات در سیاست‌گذاری کلان اقتصاد به علت اشتباهات اندازه‌گیری در آمارهای اقتصادی
  • بی اعتمادى مردم نسبت به نظام مالى
  • رواج انواع جرائم در داخل کشورهاى هدف از جمله قاچاق مواد مخدر
  • تخریب بازارهای مالی
  • کاهش نرخ سالانه تولید ناخالص ملی
  • فرار سرمایه به صورت غیرقانونی از کشور
  • ورشکستگی بخش خصوصی
  • کاهش بهره‌وری در بخش واقعی اقتصاد
  • افزایش ریسک خصوصی سازی
  • تخریب بخش خارجی اقتصاد
  • بی‌ثباتی در روند نرخ‌های ارز و بهره
  • توزیع نابرابر درآمد

قانون، آیین‌نامه و دستورالعمل‌ها

تبعات منفی این مقوله، تنها محدود به آثار سوء آن بر اقتصاد یک کشور نیست، بلکه این پدیده، ابعاد اجتماعی و فرهنگی کشورها را نیز متاثر می‌سازد و این امر سبب گردیده است تا نهادهای بین‌المللی ذیربط در سراسر جهان، مبارزه با این دو پدیده شوم را وجهه همت خود قرار داده و با تدوین استانداردها و پیشنهاد اتخاذ اقدامات عملیاتی و اجرایی، تلاش وافری نمایند تا احتمال سوء استفاده مجرمان از مشاغل قانونی را به حداقل ممکن کاهش دهند.

کنواسیون‌ها و پروتکل‌ها

مقاله‌های مرتبط

توصیه‌های مهم

نظر به تصویب قانون مبارزه با پولشویی به منظور جلوگیری از گرفتار شدن اشخاص حقیقی و حقوقی به وسیله عوامل تبهکار و صاحبان دارایی‌های نامشروع توصیه می‌شود:

  1. در انتقال وجه (به طور مثال از یک کارت به کارت دیگر) از قبول وجه نقد و انتقال وجه از حساب خود به حساب شخصی ناشناس، جدا خودداری فرمایید.
  2. بسیار دیده شده پولشویی از طریق چک‌های صورت گرفته که در وجه حامل صادر شده است، ترجیحا چک را به نام شخص حقیقی یا حقوقی صادر کنید.
  3. در خرید و فروش سهام، اوراق مشارکت و چک‌های مسافرتی، خارج از شبکه بانکی حساسیت بیشتری به خرج دهید.
  4. حواله یکی از مجراهای پولشویی است. چنانچه وجهی به حساب شما واریز شد که حواله کننده را نمی‌شناسید از برداشتن آن خودداری کرده و مراتب را به مسئولان بانک اطلاع دهید.
  5. به منظور انجام عملیات بانکی توسط وکیل، سعی کنید از وکلای مورد اعتماد خود استفاده کرده و هر چند وقت یکبار حساب بانکی خود را کنترل کنید.
  6. از وصول هر نوع چک (اعم از مسافرتی، اشخاص و بانکی) که مالکیت آن مربوط به دیگران است و به شما سپرده می‌شود تا از طریق حساب شما وصول شود، پرهیز کنید.
  7. نظام بانکی به منظور شفاف سازی و تسهیل در انجام امور بانکی، عرضه خدمات الکترونیکی را سرلوحه فعالیت‌های خویش قرار داده است، لذا توصیه می‌شود به منظور نقل و انتقال وجه‌، از خدمات نوین بانکی استفاده کنید.
  8. هرگاه شخصی به هر بهانه‌ای، از شما درخواست کرد که اجازه بدهید پولی به سپرده‌تان واریز کند و او از طریق سپرده شما اقدام به برداشت آن نماید، به هیچ وجه نپذیرید تا طعمه سوء استفاده پولشویان نشوید.
  9. از افشای شماره رمز حساب و یا کارت اعتباری خود به شخص ثالث به ویژه اشخاص حقیقی و حقوقی ناشناس پرهیز کنید.
  10. استفاده از حساب‌های اجاره‌ای یکی از مصادیق و روش‌های اصلی پولشویی و علی‌الخصوص عملیات لایه‌گذاری بوده و مجرمین به عنوان ذی‌نفعان اصلی تراکنش‌های این قبیل حساب‌ها فعالیت‌های مجرمانه خود را از طریق شبکه‌ای از حساب‌ها به انجام رسانده و سعی در پنهان داشتن هویت اصلی خود دارند که مسئولیت ناشی از این جرائم با صاحب اصلی کارت و حساب می‌باشد.
  • سایت بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران: www.cbi.ir
  • دبیرخانه شورای عالی مبارزه با پولشویی: www.mefa.ir
  • گروه اقدام مالی: www.fatf-gafi.org
فایلهای پیوست
آدرس کوتاه شده: